Αποκατάσταση μετατραυματικών ή μετεγχειρητικών καταστάσεων.
Γιατί χρειάζεται φυσικοθεραπεία μετά απο μία επέμβαση ή τραυματισμό?
Μετά από μία χειρουργική επέμβαση ή ένα τραυματισμό ακόμα και μικρό, ακολουθεί συνήθως μία περίοδος ακινητοποίησης μικρότερης ή μεγαλύτερης σε διάρκεια, ανάλογα με τη βαρύτητα. Η βλάβη των ιστών , αλλά και η ίδια η ακινητοποίηση, έχει σαν αποτέλεσμα πολύ συχνά την εμφάνιση πόνου, οιδήματος και δυσκαμψίας της άρθρωσης που εμπλέκεται. Επίσης πολύ συχνό και φυσιολογικό φαινόμενο είναι η παρουσία φόβου που συνδέεται ασυναίσθητα με την κίνηση, πράγμα το οποίο εμποδίζει και καθυστερεί την αποκατάσταση. Πολλές φορές λοιπόν, χρειάζεται βοήθεια για να επανέλθει ο ασθενής στα προηγούμενα επίπεδα δραστηριότητας.
Τι περιλαμβάνει το πρόγραμμα της αποκατάστασης?
Αρχικά, πολύ σημαντικό ρόλο παίζει η αντιμετώπιση του πόνου για την οποία χρησιμοποιούνται διάφορα φυσικά μεσα που διαθέτει η φυσικοθεραπεία (TENS, TECAR, διαθερμίες, δινόλουτρο, μάλαξη, υπέρηχοι), τα οποία άμεσα ή έμμεσα, μέσω της υπεραιμίας και της αύξησης της ελαστικότητας των ιστών, συμβάλλουν στη μείωση του πόνου. Έχοντας σε πρώτη φάση ελαχιστοποιήσει τον πόνο, μπορούμε να δουλέψουμε πάνω στην κίνηση πολύ πιο εύκολα και αποτελεσματικά.
Άλλος παράγοντας που επηρρεάζει την πορεία της αποκατάστασης είναι το οίδημα. Παρ΄όλο που θεωρείται φυσιολογική αντίδραση του οργανισμού έπειτα από έναν τραυματισμό ή κάποια χειρουργική επέμβαση, δεν παύει να είναι κάτι που θέλουμε να το αντιμετωπισουμε άμεσα καθώς περιορίζει την κινητικότητα. Η διαχείριση του οιδήματος γίνεται κυρίως στα πρώτα στάδια της αποκατάστασης, με ειδικές τεχνικές μάλαξης και κατάλληλες περιδέσεις.
Το πιο σημαντικό κομάτι της αποκατάστασης όμως, όπως μπορεί εύκολα να γίνει κατανοητό, είναι αυτό της κίνησης, η οποία είναι ο ακρογωνιαίος λίθος της φυσικοθεραπείας. Αυτή περιλαμβάνει τόσο την παθητική, υποβοηθούμενη, όσο και την ενεργητική κινητοποίηση, ανάλογα με το στάδιο της επούλωσης. Ξεκινώντας με ήπια κινητοποίηση, η τραυματισμένη περιοχή αρχίζει να ανακτά την κινητικότητα, επομένως και τη λειτουργικότητά της. Σταδιακά από την παθητική κίνηση, προχωράμε στην υποβοηθούμενη και τέλος στην ενεργητική. Με την πάροδο του χρόνου εμπλουτίζουμε το πρόγραμμα με κατάλληλες ακήσεις, με στόχο την αύξηση της δύναμης, της ελαστικότητας, της αντοχής και της συναρμογής των μυών.
Επιπλέον, παράλληλα με την βελτίωση της ποσότητας της κίνησης προσπαθούμε να βελτιώσουμε την ποιότητα της κίνησης, η οποία πολλές φορές υπολείπεται. Αυτό είναι πολύ εμφανές στα κάτω άκρα, όπου πολύ συχνά εμφανίζεται χωλότητα, αλλά και στα άνω άκρα είτε πρόκειται για απλές κινήσεις χρήσης των χεριών σε καθημερινές δραστηριότητες ή για πιο απαιτητικές κινήσεις αθλητών όπως οι ρίψεις. Η επανεκπαίδευση λοιπόν σε αυτό το στάδιο είναι απαραίτητη, για να διορθώσει λανθασμένα πρότυπα κίνησης χρησιμοποιώντας διάφορες τεχνικές που διευκολύνουν το νευρομυικό σύστημα.Θέτουμε στόχους ανάλογα με τις καθημερινές, επαγγελματικές ή αθλητικές δραστηριότητες κάθε ατόμου και προσαρμόζουμε το πρόγραμμα της αποκατάστασης.